Friezen trekken meer stemmen

Door Marcel de Jong

DEN HAAG – Friese Tweede Kamerkandidaten hebben vorige week bij de verkiezingen opgeteld ruim één zetel behaald. Ze kregen zo’n 73.000 stemmen, ruin 20.000 meer dan in 2003, toen ze samen onder de kiesdeler bleven steken. De Heerenveense Tineke Huizinga (ChristenUnie) zag haar aanhang groeien tot 26.258 kiezers en was daarmee de populairste provinciegenoot.

Huizinga stond deze keer hoog genoeg op de lijst en had geen voorkeurstemmen nodig om in het parlement te komen. In 2002 en 2003 was dit anders en hield ze beide keren met ruim 19.000 stemmen een mannelijke partijgenoot buiten de Kamer. Zowel haar aanhang binnen de provincie als buiten Friesland nam deze keer fors toe, blijkt uit de officiële uitslag die de Kiesraad gisteren presenteerde. Ze blijft nog ver verwijderd van het Fries record van Annemarie Jorritsma (VVD) uit 2002: 144.413 stemmen.

CDA’er Rendert Algra uit Jubbega begreep vrijdag al dat zijn poging om met voorkeurstemmen zijn kamerlidmaatschap te verlengen was mislukt toen bleek dat hij in Friesland op 9025 kiezers was blijven steken. De nummer 54 op de kieslijst had 16.000 stemmen nodig. In andere delen van het land verwierf hij bijna 1500 stemmen, zodat zijn totaal boven de 10.000 uitkwam, zes keer zoveel als in 2003.

Een schrale troost voor de Jubbegaster is dat hij meer stemmen kreeg dan menig minister of staatssecretaris. Zijn winst ging maar voor een deel ten koste van partijgenoot Joop Atsma die ten opzichte van 2003 ruim 2000 Friese stemmen inleverde en de populairste Friese CDA’er blijft.

Bij de VVD boekte Tom Kuperus uit Lemmer met 6668 stemmen een behoorlijk resultaat, al brengt hem dit niet dichter bij een kamerzetel. Kuperus profiteerde vooral van zijn strategische plaats op de lijst. Als nummer 31 voerde hij de tweede kolom van de VVD aan. De geschiedenis leert dat dit altijd stemmen oplevert van kiezers die denken voor de echte lijsttrekker gekozen te hebben. Gezien de spreiding van Kuperus’ steun over het land is daar in dit geval ook sprake van.

CDA’er Roland Kortenhorst uit Joure zag zijn aanhang verder krimpen. Van 2300 in 2003 naar nu bijna 1500, het laagste van de vijf provinciegenoten die in de Kamer komen. Bij PvdA-kamerlid Jacques Tichelaar (Oranjewoud) liep zijn stemmenaantal terug maar groeide zijn Friese steun.

Bauke Vaatstra kreeg als lijstduwer van de Partij voor Nederland van Hilbrand Nawijn slechts 45 stemmen. Nawijn doet onderzoek naar de moord op Vaatstra’s dochter Marianne. Voor de Leeuwarder SP’er Farshad Bashir blijft het de komende maanden afwachten of hij in de Kamer zal belanden als zijn partij in de regering komt.

Top 10 Friese stemmentrekkers (tussen haakjes eigen provincie). De nummers 1, 2, 5, 6 en 8 komen door hun plaats op de kandidatenlijst in de Tweede Kamer:
1. Tineke Huizinga, ChristenUnie 26.258 (4525)
2. Joop Atsma, CDA 16.169 (11.468)
3. Rendert Algra, CDA 10.510 (9025)
4. Tom Kuperus, VVD 6668 (935)
5. Jacques Tichelaar, PvdA 3257 (2381)
6. Lutz Jacobi, PvdA 2882 (2168)
7. Sander de Rouwe, CDA 1607 (1355)
8. Roland Kortenhorst, CDA 1468 (566)
9. Isabelle Diks, GroenLinks 1450 (90)
10. Frans Baron, SP 642 (565)

Bron: Leeuwarder Courant, 28 november 2006